| |
“Hãy Tin vào Thiên Chúa và Hãy Tin ở nơi Thày”
Vấn
Đề của Bài Phúc Âm hôm nay
Nếu
chủ đề của 3 tuần đầu của Mùa Phục Sinh là “sự sống lại”, và chủ
đề của 4 tuần cuối của Mùa Phục Sinh là “sự sống”, thì chủ đề
“sự sống” của 4 tuần cuối này sẽ được Phúc Âm theo Thánh Gioan
Giáo Hội chọn đọc trong chu kỳ Phụng Vụ Năm A thứ tự cho thấy
các khía cạnh của chủ đề ấy như sau:
•
Tác giả “Sự sống”: “Tôi đến cho chiên được sự sống viên trọn”
(Chúa Nhật IV)
• Tác động “Sự sống”: “Hãy tin vào Thiên Chúa và hãy tin nơi Thày”
(Chúa Nhật V)
• Tác nhân “Sự sống”: “Thần Chân Lý … ở với các con và ở trong
các con” (Chúa Nhật VI)
• Tác dụng “Sự sống”: “Chính ở nơi họ mà Con được vinh hiển” (Chúa
Nhật VII)
Như
thế, vấn đề “sự sống” của Chúa Nhật V tuần này là lòng “tin”.
Thật vậy, như bài chia sẻ lần trước đã đặt vấn đề “sự sống” một
khi đã được thông ban từ Lời Nhập Thể là Chúa Kitô, thì để thông
hưởng “sự sống” này, con người cần phải “nhận biết Người” (Jn
1:11), tức phải “chấp nhận Người” (Jn 1:12), vì “sự sống đời đời
là nhận biết Cha là Thiên Chúa chân thật duy nhất và Đấng Cha
sai là Giêsu Kitô” (Jn 17:3). Tác động “nhận biết” hay “chấp nhận”
đây là gì, nếu không phải cũng chính là tác động “tin”. Đó là
lý do tác động “tin” là tác động tỏ ra thực tại “sự sống” nơi
chủ thể tin, như hơi thở là dấu có sự sống thể lý nơi sinh vật,
hay thực tại sự sống được thể hiện qua tác động “tin”, như sự
sống thể lý được thể hiện qua hơi thở của sinh vật vậy. Thế nhưng,
phải “tin” những gì hay đối tượng của tác động “tin” là gì? Và
“tin” sẽ phát sinh những gì, hay tác dụng của tác động “tin” ra
sao?
Theo
bài Phúc Âm hôm nay, đối tượng của tác động “tin” đó là chính
“sự sống” hiệp thông nơi Thiên Chúa: “Các con không tin rằng Thày
ở trong Cha và Cha ở trong Thày hay sao?”; “Các con hãy tin Thày
là Thày ở trong Cha và Cha ở trong Thày”. Và tác dụng của tác
động “tin” chính là Quyền Năng Thần Linh: “Thày bảo thật cho các
con biết con người tin vào Thày sẽ làm được những việc Thày làm
mà còn làm được hơn cả những việc ấy nữa”. Nếu Quyền Năng Thần
Linh là biểu hiệu cho hay là chính Thánh Thần (xem Lk 1:35), thì
bài Phúc Âm hôm nay hàm chứa ý nghĩa về Sự Sống Thần Linh của
Ba Ngôi Thiên Chúa được thể hiện nơi chủ thể “tin”. Nghĩa là con
người “tin” là con người được “sự sống”, và “sự sống” này là chính
“sự sống” của Chúa Ba Ngôi, và họ sống là sống chính “sự sống”
của Chúa Ba Ngôi.
Đối
tượng của tác động “tin” đó là chính “sự sống” hiệp thông nơi
Thiên Chúa
Thật
vậy, “Thiên Chúa là Thần Linh” (Jn 4:24), Ngài đã ban “sự sống
đời đời là nhận biết…” cho con người bằng cách tỏ mình cho họ
nơi Con Duy Nhất của Ngài là Chúa Giêsu Kitô (xem Jn 3:16), Đấng
Ngài sai (xem Jn 17:3). Phần Lời Nhập Thể, Người cũng đã đến thế
gian “để tỏ Cha ra” (Jn 1:18), bằng cách tỏ mình thật sự “là phản
ảnh vinh quang Cha, là hiện thân đích thực của bản thể Cha” (Heb
1:3). Đến nỗi, như Chúa Kitô đã khẳng định với dân Do Thái “Cha
và Tôi là một” (Jn 10:30), cũng như với các tông đồ trong bài
Phúc Âm hôm nay: “Ai thấy Thày là thấy Cha”. Con người không thể
nào trực tiếp thấy Cha hay biết Cha nếu không được Con Ngài, Đấng
Ngài sai, tỏ ra cho biết. Bởi thế, Chúa Giêsu mới bày tỏ cảm nhận
của chính mình với Cha của Người trước mặt các môn đệ rằng: “Không
ai biết Con trừ Cha, cũng như không ai biết Cha trừ Con và những
ai Con muốn tỏ Cha ra cho biết” (Lk 10:22).
Đó
là lý do, để trả lời cho tông đồ Philiphê trong bài Phúc Âm hôm
nay về lời vị tông đồ này “xin Thày hãy tỏ cho chúng con biết
Cha là chúng con mãn nguyện rồi”, Chúa Giêsu mới than với riêng
vị tông đồ này cũng như với chung các tông đồ là: “Thày hằng ở
với các con bấy lâu mà các con vẫn chưa biết Thày hay sao?” Ở
đây, tông đồ Philiphê xin được “biết Cha”, Chúa Kitô lại đặt vấn
đề “biết Thày”. Thế nhưng, để biết Chúa Kitô có thực sự là Đấng
Thiên Sai hay chăng, tức là Người có thực sự ở trong Cha hay chăng,
cũng trong bài Phúc Âm hôm nay, Người đã cho các tông đồ biết
thêm những dấu chứng về lời Người nói và việc Người làm hoàn toàn
cho thấy Người bởi Cha và từ Cha như sau: “Những lời Thày nói
thì không phải tự Thày mà chính Cha là Đấng sống trong Thày hoàn
tất các công việc của Ngài”. Trong câu nói này, phần đầu Chúa
Kitô đề cập đến “những lời Thày nói”, phần sau Người lại lái sang
“các công việc của Cha”. Bởi thế, cũng trong bài Phúc Âm hôm nay,
Chúa Kitô đã kêu gọi các tông đồ rằng: “Hãy tin Thày là Thày ở
trong Cha và Cha ở trong Thày, bằng không hãy tin nơi những việc
Thày làm”. Qua câu nói của Chúa Giêsu đây, chúng ta có thể suy
ra tại sao Chúa Giêsu nói với các tông đồ về một tác động “tin”
song lại có một đối tượng lưỡng diện đó là Thiên Chúa và Thày:
“hãy tin vào Thiên Chúa” tức là hãy tin rằng “Cha ở trong Thày”,
hay tin rằng Cha là Đấng đã sai Thày, và “hãy tin ở nơi Thày”
tức là hãy tin rằng “Thày ở trong Cha”, hoặc tin rằng Thày được
Cha sai. Tóm lại, “Hãy tin vào Thiên Chúa và hãy tin ở nơi Thày”,
nghĩa là, như Chúa Giêsu cho thấy trong Lời Nguyện Tiệc Ly dâng
lên Cha của Người về sứ điệp Người đã nhận từ Cha để chuyển đạt
cho thành phần thuộc về Người: “Họ biết thật rằng Con từ Cha mà
đến và họ tin rằng Cha đã sai Con” (Jn 17:8).
Tác
dụng của tác động “tin” chính là Quyền Năng Thần Linh
Đúng
thế, có thể nói “tất cả sự thật” (Jn 16:13), tất cả Mạc Khải Thần
Linh trong toàn bộ Thánh Kinh nói chung cũng như trong Tân Ước
nói riêng, nhất là trong Phúc Âm, chính là ở chỗ này, chính là
ở Thực Tại Thần Linh này, Thực Tại Sự Sống “Cha ở trong Con và
Con ở trong Cha” (Jn 17:21). Nếu Lời Nhập Thể đến thế gian, như
lời Người khẳng định với tổng trấn Philatô: “là để làm chứng cho
chân lý” (Jn 18:37), thì “chân lý” đó là “Thày ở trong Cha và
Cha ở trong Thày”. “Chân lý” này chính là một Thực Tại Thần Linh,
Thực Tại Thần Linh này chẳng những là một Thực Tại Sự Sống: “Cha
ở trong Con và Con ở trong Cha”, mà còn là một Thực Tại Ban Sự
Sống nữa, vì Thực Tại Thần Linh này tỏ cho con người một Kiến
Thức Thần Linh để họ có thể nhận biết Thiên Chúa như Ngài biết
Ngài. Thật vậy, từ Thực Tại Thần Linh này, Thực Tại “Thiên Chúa
là ánh sáng” (1Jn 1:5) này, mới chiếu tỏa ra một thứ “ánh sáng
thật chiếu soi mọi người đã đến trong thế gian” (Jn 1:9) đó là
Lời Nhập Thể, một thứ “ánh sáng sự sống”: “Ai theo Tôi sẽ được
ánh sáng sự sống” (Jn 8:12). Và “ánh sáng sự sống” phát ra từ
“ánh sáng thế gian” (Jn 8:12) là Chúa Giêsu Kitô đây là gì, nếu
không phải là “ánh sáng”, là Mạc Khải Thần Linh, làm cho con người
được “sự sống đời đời là nhận biết Cha là Thiên Chúa chân thật
duy nhất và Đấng Cha sai là Giêsu Kitô” (Jn 17:3)? Có thể nói,
Thiên Chúa tỏ mình ra nơi Lời Nhập Thể là Ngài muốn ban cho loài
người chúng ta một Kiến Thức Thần Linh, tức ban cho loài người
chúng ta chính “sự sống”, vì “sự sống đời đời là nhận biết (Thần
Linh)” (Jn 17:3).
Một
khi con người có Kiến Thức Thần Linh, tức có Sự Sống Thần Linh,
một Sự Sống vô cùng viên mãn, vô cùng toàn năng, mạnh hơn sự chết,
thắng vượt tất cả mọi sự dữ (x Mk 16:17-18), họ có thể, đúng như
Chúa Kitô đã khẳng định với các tông đồ: “làm được hơn cả những
việc Thày làm”. Sở dĩ, về khốn khó “đầy tớ không hơn chủ” (Jn
15:20), nhưng về hoạt động, môn đệ lại có thể làm hơn sư phụ của
mình, là vì, như Chúa Giêsu cho biết lý do trong bài Phúc Âm hôm
nay, “Thày về cùng Cha”. Nghĩa là Thày không đích thân làm việc
nữa, mà là chính “sự sống và là sự sống viên mãn hơn” ở trong
môn đệ của Người làm việc qua họ, nên môn đệ mới chẳng những làm
được những việc như Thày làm mà còn hơn thế nữa. Chỗ “hơn thể
nữa” ở đây tức là những việc họ làm vượt quá khả năng tự nhiên
của một loài thuần nhân như họ, chẳng những chứng tỏ cho thấy
sự hiện diện của Sự Sống Thần Linh, “sự sống viên mãn hơn” (Jn
10:10), nơi chính bản thân mỗi người chúng ta, mà còn làm cho
Sự Sống Thần Linh này sáng tỏ trên thế gian và lan truyền trên
thế gian nữa (x Jn 17:21,23). Chỗ “hơn thế nữa” ở đây tức là Thày
không đích thân làm, song chỉ bằng quyền lực danh của Thày mà
các môn đệ làm được những việc phi thường, như trường hợp hai
tông đồ Phêrô và Gioan đã nhân danh Thày mà chữa cho một người
què bẩm sinh tại Cửa Đẹp ở Giêrusalem (x Acts 3:1-26, 4:1-22).
“Chính ở nơi họ mà Con được hiển vinh” (Jn 17:10) là như thế.
Thế
nhưng, để đến được chỗ này, chỗ “được sự sống và là một sự sống
viên mãn hơn”, Chúa Kitô cần phải, như Người nói với các tông
đồ trong bài Phúc Âm hôm nay: “Thày đi để dọn chỗ cho các con”.
Vậy, nếu “trong nhà Cha Thày có nhiều chỗ”, mà “nhà Cha” ở đây
ám chỉ nội tâm của Thiên Chúa, ám chỉ Ý Thức (Thần Linh) nơi Thiên
Chúa, hay ám chỉ đến Sống Hiệp Thông nơi Thiên Chúa, (đó là lý
do chỉ khi nào người con phung phá trở về nhà Cha, tức trở về
với Ý Thức Thần Linh, trở về Sống Hiệp Thông với Ngài, mới thật
sự “như chết mà sống lại” – Lk 15:24,32; và Thiếu Nhi Chúa Giêsu
năm 12 tuổi “phải ở lại nhà Cha” chính là việc Người phải sống
Ý Thức Thần Linh, phải Sống Hiệp Thông với Cha Người – Lk 2:49),
thì “trong nhà Cha Thày có nhiều chỗ” ở đây hàm ý về một “sự sống
viên mãn hơn”. Vậy việc “Thày đi để dọn chỗ cho các con” đây là
Thày đi “tự hiến để họ được thánh hóa trong chân lý” (Jn 17:19),
tức để “họ nhận biết là Con từ Cha mà đến, và tin rằng Cha là
Đấng đã sai Con” (Jn 17:8), nghĩa là để họ biết Ý Thức Thần Linh,
Sống Hiệp Thông với Thiên Chúa, hay “để họ được sự sống và là
một sự sống viên mãn hơn” (Jn 10:10) cũng vậy. Đến đây, chúng
ta mới thấy Cuộc Vượt Qua của Chúa Giêsu Kitô thực sự là việc
“Thày đi để dọn chỗ cho các con”, một biến cố là tuyệt đỉnh Mạc
Khải Thần Linh: “Thày ở trong Cha” qua việc Tử Giá, dấu chứng
tỏ Người được Cha sai; và “Cha ở trong Thày” qua việc Phục Sinh,
dấu Cha chứng tỏ Chúa Kitô đúng là “Đấng Cha sai”. Như thế, lời
tuyên xưng “Lạy Chúa tôi! Lạy Thiên Chúa tôi!” (Jn 20:28) của
tông đồ Tôma trước Đấng Tử Giá Phục Sinh quả thực đã đáp ứng đúng
như lòng Chúa Kitô mong muốn và kêu gọi các môn đệ của Người là
“hãy tin vào Thiên Chúa và hãy tin ở nơi Thày”.
Vấn
đề thực hành sống đạo:
Nếu
tất cả Mạc Khải Thần Linh hay tuyệt đỉnh Mạc Khải Thần Linh được
tỏ hiện ở Mầu Nhiệm Vượt Qua thì việc “tin vào Thiên Chúa và tin
ở nơi Thày” chính là Sống Biến Cố Vượt Qua. Và Sống Biến Cố Vượt
Qua là gì, nếu không phải là Sống Phụng Vụ và Sống Chứng Nhân:
Sống Phụng Vụ ở chỗ Sống Mầu Nhiệm Chúa Kitô Tử Giá và Sống Chứng
Nhân ở chỗ Sống Mầu Nhiệm Chúa Kitô Phục Sinh?
Đaminh
Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL
|
|