Chúa nhật 32 thường niên , năm A
ĐƯỢC CẢ THẾ GIAN
Trần Mỹ Duyệt
Bill Gates, người được coi là giầu nhất nước Mỹ, và cũng có thể là nhất thế giới. Nhưng của chìm, của nổi của ông phỏng được bao nhiêu. Vài ba trăm tỷ? Hoặc hơn nữa là năm trăm ty Mỹ Kim? Nhưng ngần ấy có thấm vào đâu với cả thế gian này. Từ Đông sang Tây, từ Nam lên Bắc. Từ đáy vực sâu đến non cao vời vợi. Biết bao nhiêu là tài nguyên, biết bao nhiêu là châu báu, ngọc ngà. Những thứ này chắc chắn một người nào đó sẽ không đủ khả năng làm chủ. Đơn giản một điều, vì đó là của Thiên Chúa. Ngài là Đấng tối cao tạo thành vũ trụ, và chỉ mình Ngài mới là sở hữu chủ.
Nhưng! Một chữ nhưng không bao giờ thành sự, là giả như nếu có ai đó được làm chủ tất cả những thứ có trên mặt đất, dưới lòng đất, trên đại dương, dưới đại dương, và nơi rừng xanh sâu thẳm, cũng như những núi đồi trùng điệp, thì chắc chắn một điều những thứ đó vẫn không đổi được mạng sống của chính họ. Và nếu vì những thứ đó mà họ bỏ mạng thì nào có ích gì như lời Chúa Giêsu đã nói: "Nếu ai được cả thế gian mà thiệt mất mạng sống mình thì được ích gì? Người ta sẽ lấy gì mà đổi được sự sống mình" (Mt 16:26).
Hằng ngày, tôi được dịp chứng kiến những cảnh tượng vừa phũ phàng nhưng cũng rất thực tế về câu mà Chúa Giêsu đã nói trên về giá trị của cuộc sống, giá trị của con người. Tôi đã chứng kiến nhiều bà mẹ, nhiều người cha phải đối diện với những thách đố có thể nói là hết sức khó khăn trong vai trò làm cha mẹ của họ. Thật vậy, chỉ phụ huynh nào có những người con mang hội chứng Autism, Down Syndrome, Mental Retardation, Epilepsy, hoặc những hội chứng về tâm thần như Bipolar, Schizophrenia, Depression .... có lẽ mới là những người mà theo tôi, hiểu rõ nhất, thấm thía nhất rằng tiền bạc, giầu sang không thể đánh đổi được sự sống, sự sống của một con người bình thường. Và cũng chỉ những ai đã trải qua một lần nhồi máu cơ tim, đứng tim; một lần tai biến mạch máu não; hay một lần phải đưa vào phòng cấp cứu, mới là những người mà sau khi hồi tỉnh, sau khi bằng một cách nào đó được cứu sống mới hiểu thế nào là tiền bạc, giầu sang không thể đánh đổi, và so sánh được với mạng sống mình.
Thật ra, phải ở vào một trong những trường hợp trên chúng ta mới thấy rằng không gì. Không gì trên đời này có thể đánh đổi được mạng sống. Đánh đổi được một cuộc sống quân bình, trưởng thành về tâm lý, tâm linh và thể lý. Nhận thức này có thể minh chứng được qua cuộc đời thường tình. Thông thường, những người dư tiền, nhiều của lại hay rơi vào những tình trạng bất ổn về tâm lý, tâm linh, và cái nhìn về những giá trị của cuộc đời. Nhiều người tuy vất vả, nghèo khó nhưng lại quí trọng sự sống, yêu sống, quí sống. Ngược lại, những minh tinh màn bạc, những siêu sao lại thấy chán sống, phí phạm sự sống. Những cuộc tự tử, những cái chết bằng cách để mình chìm vào ảnh hưởng và ma lực nghiện ngập, xì ke, ma túy, và những đam mê dục vọng là những cái chết mà chúng ta thường ngày vẫn xuất hiện trên các đài truyền hình, truyền thanh, và báo chí. Và những cái chết ấy chỉ mang một sứ diệp duy nhất: tiền của, tài sắc, danh vọng không đem lại hạnh phúc; nhất là, không mua được chính mạng sống mình.
Nhưng điều mà Chúa Giêsu nói đến không phải chỉ là mạng sống hay sự sống tự nhiên. Hiển nhiên, Ngài muốn nhấn mạnh đến sự sống đời đời. Một cuộc sống của những người được gọi là con Thiên Chúa, được thông phần sự sống thần linh, và được chia phần vinh phúc Thiên Đàng với Ngài. Cuộc sống này, hay mạng sống này quí giá đến nỗi chính để trả lại cuộc sống này cho nhân loại, sau Nguyên Tội, Con Một Thiên Chúa (Chúa Giêsu) đã phải giáng trần, chịu khổ nhục và chết treo trên thập giá. Bởi thế, Ngài mới nói: "Không có gì đánh đổi được mạng sống mình" (Mt 16:26).
Nhưng dường như con người, và nhất là con người thời đại đã không mấy quan tâm về lời cảnh báo này. Hằng năm vẫn có hằng triệu, triệu thai nhi bị giết vì phá thai. Phong trào đồng tính, hôn nhân đồng tính vẫn đang dấy lên như những đợt hồng thủy làm tan vỡ ý nghĩa và đời sống hôn nhân gia đình. Hậu quả là có đến 50% những cuộc hôn nhân đã phải kết thúc bằng ly dị. Những tệ nạn xã hội này kéo theo những hậu quả ghê gớm về mặt luân lý và đạo đức. Nhiều người ngày nay không còn ý thức tội lỗi nữa như lời Đức Piô XII đã nói. Họ xem như thế gian này và những thứ thuộc về thế gian này có thể khỏa lấp được cơn đói tâm linh và đem lại cho họ đời sống hạnh phúc. Một cách nào đó, họ nghĩ rằng họ có thể mua lấy sự sống mình, nhất là sự sống tâm linh bằng tiền bạc, danh vọng, hoặc quyền lực.
"Lấy gì mà đổi được mạng sống mình?" (Mt 16:26). Hay "lấy gì mà đổi được linh hồn mình, mua được sự sống đời đời?" Không. Không có gì ở trần gian này có thể đánh đổi hoặc mua được sự sống - sự sống tự nhiên. Và càng không có gì có thể mua được, hoặc đổi chác được sự sống tâm linh - sự sống của linh hồn. Chúa Giêsu còn đi xa hơn nữa, Ngài cảnh báo cho những ai còn nghi ngờ lời Ngài, và vẫn còn nghĩ rằng mình có thể bon chen, luồn lách, hoặc dùng tiền của đời này mà mua được mạng sống, mua được sự sống đời đời rằng: "Những ai muốn cứu mạng sống mình, thì sẽ mất; còn những ai đành mất mạng sống mình vì Thầy, thì sẽ được sự sống" (Mt 16:25).
Tìm mạng sống vì mình tức là sống cách thức tự nhiên, sống theo tinh thần của thế tục, sống tưởng mình như không bao giờ chết. Lối sống ấy, theo Chúa Giêsu sẽ đem đến sự chết, tức là đánh mất mạng sống mình. Bỏ đi mạng sống vì danh Chúa, tức là dám chấp nhận thách đố và thử thách để tuân giữ các giới luật của Ngài, để thực thi ý muốn của Ngài. Sự từ bỏ ấy, theo Chúa Giêsu sẽ giúp giữ được linh hồn mình. Sẽ giúp giữ được sự sống mình.
Tiền của, danh vọng, sắc đẹp, và quyền lực. Tất cả những thứ này chỉ có vì con người, cần thiết cho con người trong cuộc đời trần thế. Tuy nhiên, nó vẫn không thể đánh đổi được mạng sống con người. Nói chi đem những thứ ấy để đổi lấy linh hồn mình. Và đây có phải là một đổi chác, mua bán thua lỗ lắm không? Chúa phán: "Nếu ai được cả thế gian mà thiệt mất mạng sống mình thì được ích gì? Người ta sẽ lấy gì mà đổi được sự sống mình" (Mt 16:26). Vậy nếu được cả thế gian cũng không đáng để đánh đổi mạng sống mình, linh hồn mình, nói chi chỉ được một phần không đáng kể những gì thuộc về thế gian, hay lại không được gì cả mà đành mất sự sống, mất sự sống đời đời thì là một chọn lựa hết sức rồ rại, đúng như lời Chúa Giêsu nói với Phêrô: "Hỡi Satan...vì ngươi chẳng hiểu biết những gì thuộc về Thiên Chúa, mà chỉ hiểu biết những sự thuộc về loài người" (Mt 16:23).